September 2012 – Wat is lucht?

Gebakken lucht!
Veel soorten dieren, zoals mensen, kunnen niet onder water leven. Ze hebben lucht nodig. Om precies te zijn: zuurstof. Zuurstof verbranden wij in ons lichaam, en we ademen de ‘gebakken lucht’ weer uit!

Halen planten adem?
De zuurstof op aarde wordt gemaakt door planten, vooral door heel kleine plantjes in de oceanen. Ze zweven daar maar wat rond. Maar ook een beetje door de planten bij jou thuis, binnen en in de tuin. In de lucht die wij uitademen zit kooldioxide. Planten nemen deze kooldioxide op en geven er zuurstof voor terug. Zonder planten zouden we niet kunnen leven op onze planeet. Maar wist je dat planten ook stiekem ademhalen, vooral ’s nachts?

Leon Lamers
Ik ben bioloog, en werk op de Radboud Universiteit in Nijmegen. Daar doe ik natuuronderzoek en geef ik les.
Het onderzoek aan planten en dieren doe ik niet alleen in Nederland, maar ook ver weg. Op de foto ben ik in Indonesië in de zee onder water bezig, met een fles lucht op mijn rug, omdat ik geen vis ben.

Onderzoeker Leon Lamers gaat jullie iets leren over lucht, vooral over zuurstof en kooldioxide, en over planten. Maar ook over dieren, waaronder mensen, zoals jij. Waarom hebben we zuurstof nodig, en waarom hebben planten kooldioxide en zuurstof nodig? Waarom moeten we onder water een fles lucht meenemen? En waarom kan dat gevaarlijk zijn? Waarom gaat de goudvis dood als je te veel planten in de kom propt? Waardoor is er de laatste tijd steeds meer kooldioxide in de lucht, en is dat goed of slecht voor planten en dieren? En: kan ons lichaam zuurstof meten?

Ademhalen uit een duikfles
Er zijn natuurlijk een hoop spannende proefjes te bedenken met lucht. We gaan bijvoorbeeld ook zelf met een apparaat de hoeveelheid zuurstof en kooldioxide meten. Bij onszelf en bij planten. En ademhalen uit een duikfles. En nog veel meer!